Source2Innovate

Sourcing for IT-related innovation

Outsource Magazine Jaarboek 2015: IT als innovator

Verdere digitalisering van onze samenleving is geen twistpunt meer. Voor bedrijven en overheid zorgt deze digitalisering voor een nieuwe rol van IT. IT-gerelateerde innovatie ondersteunt steeds vaker het concur- rentievoordeel. Reden genoeg voor een rondetafel over dit onderwerp op Nyenrode Business Universiteit met CIO’s en VP’s van Shell, AkzoNobel, Ahold, DSM en de rijksoverheid.


De IT afdelingen van grote ondernemingen maken in rap tempo enorme veranderingen door. Bekende stappen van deze IT afdelingen zijn het harmoniseren en vereenvoudigen van het IT-landschap. Vaak wordt er een Shared Servcie Centre opgetuigd om de verschillende BU s te ondersteunen Veel multinationals en ook de Rijksoverheid hebben voor deze aanpak gekozen en zijn in een ver gevorderd stadium dit te realiseren. Voor sommigen is de volgende stap echter al een feit, namelijk het optuigen van een organisatie die zich met de competitieve IT bezig houdt, al dan niet in samenwerking met IT partners. Deze bedrijven zoeken dan innovaties met een grote IT component,  waarbij deze innovaties steeds vaker door de business gedreven worden, of zelfs de business is. En dus vond eind december van vorig jaar een rondetafel plaats op Nyenrode Business Universiteit met een aantal CIO’s en VP’s. De deelnemers waren René Honig (VP strategy, portfolio & Innovation Shell), Pieter Schoehuijs (CIO, AkzoNobel), Aloys Krechting (CIO, DSM), Jan de Heij (senior director IT strategy & innovation, Ahold), Léon-Paul de Rouw (Programmamanager Ministerie van Binnenlandse Zaken) Andrzej Hajdasinski (hoogleraar, Nyenrode Business Universiteit) en Henk Kievit (program director modular MBA Business&IT director, Nyenrode Business Universiteit). Foppe Vogd nam deze middag de honneurs als voorzitter waar.

Voorsorteren

IT is steeds vaker de drijvende kracht achter vernieuwing en innovatie. Maar voor grote bedrijven is het niet eenvoudig om snel die verandering door te voeren. Een kort overzicht van de veranderende rol van IT bij de verschillende organisaties aan tafel en hoe deze partijen voorsorteren op IT-gerelateerde innovatie.

AkzoNobel

AkzoNobel heeft een compleet ander systeemlandschap dan 5½ jaar geleden, toen CIO Pieter Schoehuijs in dienst kwam. Schoehuijs, “AkzoNobel heeft op dit moment 1500 applicaties in (bijna) dagelijks gebruik om het bedrijf te runnen,  inclusief zo’n 38 ERP systemen. Dat is een enorme verbetering ten opzichte van de 185 in het verleden. De manier waarop AkzoNobel destijds georganiseerd was – bijna een financiële holding met een aantal separate labels - daar paste een IT organisatie bij die bestond uit allemaal losse IT clubjes en mogelijk wat SSC’s. AkzoNobel heeft de omslag gemaakt door intern meer naar elkaar te kijken,  bijvoorbeeld gebruik te maken van dezelfde datacenters, dezelfde applicaties en licenties. Zo ontstond een basis aan de achterkant, bestaande uit een inkoop- en infrastructuur-kant, aldus aldus Schoehuijs.

Op dit moment is AkzoNobel infrastructuren, platforms en applicaties  onder één afdeling aan het brengen, in global supply teams. “In totaal zijn dit 900 man eigen, en zo’n 400 uitbesteed personeel”, vervolgt Schoehuijs. “meer dan 90% van onze eigen mensen zit aan de supply kant. De demand kant, de business, daarbij heeft ieder een eigen versie van de strategie. Er ontstaan dan vrij kleine teams van business partners (Business Informatie Managers) voor de drie business areas, maar ook voor de functies (bijvoorbeeld finance en HR). Qua alignment worden de doelstellingen van de business partners grotendeels bepaald door de business”, aldus Schoehuijs.

Shell

De digitale evolutie is een onontkoombare trend die zich de afgelopen jaren in een steeds hoger tempo heeft ontwikkeld. Vijf jaar geleden werd technische software gefragmenteerd binnen de organisatie ontwikkeld. Dit leidde tot sub-optimale oplossingen. Technologie is voor veel organisaties een key business differentiator die in toenemende mate wordt geïmplementeerd door middel van IT, zo ook binnen Shell. Daarnaast ziet ook het energiebedrijf een exponentiële groei van data. De uitdaging is om hier de juiste business inzichten uit te destilleren. Dit alles vormde de basis voor een hybride organisatiemodel met als doel IT-oplossingen te ontwikkelen die een sterk concurrentievoordeel bieden. De organisatie dekt de hele waardeketen; van het verwerken van enorme seismische datasets tot het ontwikkelen van mobiele applicaties voor Shell’s retailklanten. In het dagelijkse werk betekent dit de inzet van ‘cutting edge’ technolgie zoals Advanced Analytics, High Performance Computing en The Internet of Things. Om dit te realiseren heeft Shell een breed spectrum aan business-, technische- en IT-skills bij elkaar gebracht in de Technical and Competitive IT (TaCIT) organstie. Alle reguliere operaties worden gedaan door de functional IT-organistaie die hand-in-hand werkt met TaCIT.

Honig: “Veel Intellectual Property die Shell ontwikkelt – denk bijvoorbeeld aan complexe algoritmen voor het interpreteren van seismische data om olie- en gasreservoirs op te sporen – kan alleen succesvol worden toegepast door de intensieve samenwerking van verschillende disciplines. Van geofysici en reserachers tot IT-architecten en van ontwikkelaars en visalisatiespecialisten tot eindgebruikers”.

DSM

De IT afdeling van DSM heeft net als AkzoNobel een ingrijpende verandering doorgemaakt. Ook dit bedrijf heeft een shared service center opgezet waar IT onderdeel van is. DSM heeft echter nog een stap verder gezet richting business IT alignment, doordat ze de doelstellingen van IT volledig laat bepalen door de business. Kregting, “DSM is qua IT sterk gecentraliseerd met een kleine demand organisatie. Deze demand organisatie zorgt ervoor dat de juiste dingen worden gedaan, terwijl de IT afdeling, de supply organisatie, de juiste dingen moet doen. De splitsing tussen demand en supply is op deze manier goed gematched.”

Daarnaast maakt DSM – net als veel andere bedrijven - onderscheidt tussen gestandaardiseerde IT en competitieve IT, waarbij de gestandaardiseerde IT zoveel mogelijk uitbesteed wordt. ”De kunst is om met beleid te outsourcen, omdat dit waarde creëert, zo vervolgd Kregting. “Zo zal bijvoorbeeld niemand erop tegen zijn dat een utility als de schoonmaak van een gebouw uitbesteed wordt. Als dit namelijk op een juiste manier wordt gedaan, verlies je geen waarde. Er zijn onderdelen in de portfolio van de IT organisatie, die ook uitbesteed kunnen worden omdat het een utility is. Het is aan DSM om goed te bepalen welke onderdelen van het portfolio te classificeren zijn  als utilities en met welke onderdelen we als DSM het onderscheid kunnen maken. Zo zijn wij als IT op dit moment Business Model Innovation aan te realiseren. Dit wil zeggen dat IT een integraal onderdeel is van het business model, en dus waarde toevoegend  Een mooi voorbeeld is het toevoegen van RFID chips aan de stripjes van pillen. Doordat we de chips koppelen met smartphones kunnen we informatie uitwisselen met artsen, zoals wanneer de pil is ingenomen. Uiteraard staat in zo’n voorbeeld voor DSM het ethische vraagstuk welke informatie wel en niet gedeeld in dit soort centraal. Dit soort business model innovaties zijn uitdagingen waar DSM nu naar op zoek is en waar ideeën over zijn”, besluit Kregting.

Ahold

Net als in het verleden bij AkzoNobel, was de IT van Ahold van oudsher erg gefragmenteerd. Het kenmerkt het type business waarin de retailer opereert, lokaal en dicht tegen de business aan. “In het afgelopen jaar is er een belangrijke stap gezet in de transitie naar een meer wereldwijde IT organisatie”, start Jan de Heij. “De overkoepelende IT ondersteuning wordt daarbij wereldwijd ingericht en de core business, het retail domein, juist nog dichter tegen de merken aan. IT wordt steeds meer kernonderdeel van Ahold’s bedrijfsvoering en de manier waarop zij retail bedrijft. Je zou je kunnen bedenken dat er in de toekomst geen fysieke winkels meer zijn, maar alles via internet aangeboden wordt. Naast marketing, commercie en logistiek, is IT dan echt de core business van retailers geworden. Zo’n vaart zal het waarschijnlijk niet lopen, omdat klanten graag naar de fysieke winkels om de hoek blijven gaan. Voor Ahold is internet wel een belangrijke strategische pilaar. En dat betekent dat Aholds IT-afdeling een behoorlijke transformatie doormaakt, dat mag duidelijk zijn”, aldus de Heij.

Rijksoverheid

Op het eerste gezicht is de Rijksoverheid misschien een vreemde eend in de bijt, tijdens deze rondetafel. Toch maakt de IT binnen het Rijk een enorme transformatie door, en  is ze druk met het opzetten van SSC’s, waar ook nagedacht wordt over innovaties ten behoeve van de overheid. Leon Paul de Rouw, programmamanager bij Binnenlandse Zaken, geeft een korte inleiding op de complexiteit van IT en de SSC’s binnen de Rijksoverheid n de stappen die reeds zijn gezet om de gezamenlijke sturing op IT te vereenvoudigen. Met de start van de i-strategie enkele jaren geleden zijn programma’s als compacte rijksdienst en aanbodstructurering opgezet om de complexiteit van het Rijk aanzienlijk te reduceren. Het Rijk bestaat uit ongeveer 80 individuele organisaties waaronder 11 ministeries. Er is onderscheid gemaakt tussen generieke en specifieke ict. Generieke ict is ict dienstverlening die voor al ministeries gezamenlijk wordt uitgevoerd en is ondergebracht bij een handjevol interne ict dienstverleners die nauw samenwerken met de markt, de shared service organisaties binnen het Rijk. Zo is de ICT van ruim 20 rijksorganisaties binnen het rijk ondergebracht binnen een shared service organisatie binnen de Haagse Regio en is het aantal van meer dan 60 datacenters teruggebracht tot vier rijksdatacenters.

Voor het hele artikel, download de pdf of ga naar de site van ICT Media.

IT als Innovator
Verdere digitalisering van onze samenleving is geen twistpunt meer. Voor bedrijven en overheid zorgt deze digitalisering voor een nieuwe rol van IT. In dit artikel komen de IT organisaties van Shell, AkzoNobel, Ahold en DSM en de rijksoverheid aan bod.
OM.2015.JB_IT als innovator.pdf (869.18KB)
IT als Innovator
Verdere digitalisering van onze samenleving is geen twistpunt meer. Voor bedrijven en overheid zorgt deze digitalisering voor een nieuwe rol van IT. In dit artikel komen de IT organisaties van Shell, AkzoNobel, Ahold en DSM en de rijksoverheid aan bod.
OM.2015.JB_IT als innovator.pdf (869.18KB)